So sánh ISO 9001 và ISO 22000 chi tiết nên biết

  1. Trang chủ
  2. ISO 9001
  3. So sánh ISO 9001 và ISO 22000 chi tiết nên biết

So sánh ISO 9001 và ISO 22000 là nội dung nhận được sự quan tâm của nhiều đơn vị, tổ chức. Đặc biệt là khi hai tiêu chuẩn này có khá nhiều điểm tương đồng. Giống và khác nhau giữa hai tiêu chuẩn này là gì? Đối tượng áp dụng và cấu trúc nội dung có khác nhau không?

>>> Xem thêm:

♦      5 bước cơ bản của quy trình xây dựng ISO 9001 2015

♦     Hỏi đáp thông tin và ví dụ về hiệu lực chứng chỉ ISO 9001 2015

so sanh iso 9001 va iso 22000 - So sánh ISO 9001 và ISO 22000 chi tiết nên biết

So sánh ISO 9001 và ISO 22000

Khái quát về tiêu chuẩn ISO 9001 và ISO 22000

Cả hai tiêu chuẩn ISO 9001 và ISO 22000 đều được ban hành bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế ISO. Đây là cơ quan phi chính phủ chuyên xây dựng, phát triển và ban hành tiêu chuẩn có phạm vi áp dụng toàn cầu. Tiêu chuẩn ISO 9001 và ISO 22000 thực chất chỉ là 2 trong số hơn 20.000 tiêu chuẩn khác nhau thuộc nhiều lĩnh vực mà Tổ chức ISO ban hành tính đến thời điểm hiện tại.

Nếu so sánh ISO 9001 và ISO 22000 thì trước hết đã thấy sự khác biệt về lĩnh vực áp dụng. Điều này thể hiện qua các quy định, đặc điểm và các phiên bản. Cụ thể:

Khái quát về tiêu chuẩn ISO 9001

Tiêu chuẩn chứng nhận ISO 9001 nằm trong bộ tiêu chuẩn ISO 9000 về Hệ thống quản lý chất lượng. Trong đó còn bao gồm tiêu chuẩn 9000 về cơ sở và từ vựng; tiêu chuẩn ISO 9004 về hướng dẫn cải tiến hiệu quả hệ thống quản lý chất lượng và tiêu chuẩn ISO 19011 về Hướng dẫn đánh giá Hệ thống quản lý chất lượng.

Trong đó nội dung của tiêu chuẩn ISO 9001 đóng vai trò cốt lõi nhất. Tiêu chuẩn này đưa ra quy định về các yêu cầu đối với Hệ thống quản lý chất lượng lần đầu ban hành vào năm 1987. Sau mỗi khoảng thời gian, Tổ chức ISO lại tiến hành xem xét nội dung và đưa ra thay đổi với phiên bản mới.

Tính đến thời điểm hiện tại, ISO 9001 đã có tổng cộng 5 phiên bản lần lượt ban hành vào các năm 1987, 1994, 2000, 2008 và 2015. Phiên bản hiện hành có tên đầy đủ là ISO 9001:2015 – Quality Management Systems – Requirements (Hệ thống quản lý chất lượng – các yêu cầu được áp dụng rộng rãi tại nhiều Quốc gia.

Tại Việt Nam, tiêu chuẩn ISO 9001 có phiên bản tiếng Việt với giá trị tương đương được ban hành bởi Bộ Khoa học và Công nghệ – Tiêu chuẩn Quốc gia Việt Nam TCVN ISO 9001:2015. Tiêu chuẩn hướng đến tạo ra một khuôn khổ chung cho các tổ chức để xây dựng Hệ thống quản lý chất lượng để thỏa mãn yêu cầu của khách hàng, yêu cầu về chế định, luật định hiện hành.

Khái quát về tiêu chuẩn ISO 22000

So sánh ISO 9001 và ISO 22000 về mục đích đã thấy ngay sự khác biệt. Tiêu chuẩn ISO 22000 quy định các yêu cầu đối với Hệ thống quản lý an toàn thực phẩm. Tương tự như ISO 9001, tiêu chuẩn này cũng được ban hành với các phiên bản khác nhau.

Phiên bản đầu tiên của ISO 22000 ban hành vào năm 2005 tương ứng với tiêu chuẩn Quốc gia Việt Nam TCVN ISO 22000:2007. Tiêu chuẩn ISO 22000:2018 được ban hành vào ngày 19/06/2018 để thay thế cho phiên bản trước đó. Ngay sau đó TCVN ISO 22000:2018 cũng được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố với giá trị tương đương ISO 22000:2018.

Tiêu chuẩn ISO 22000 hướng đến đảm bảo an toàn sức khỏe người tiêu dùng thông qua thực phẩm mà các tổ chức, đơn vị sản xuất. Các doanh nghiệp cần phải tạo ra được sản xuất với tiêu chí:

  • Sản phẩm thực phẩm phải phù hợp với mục đích sử dụng dự kiện;
  • Sản phẩm thực phẩm an toàn với người sử dụng.

Điểm giống nhau của ISO 9001 và ISO 22000

Tuy mục đích của ISO 9001 và ISO 22000 khác nhau nhưng vẫn có nhiều điểm tương đồng. Tiêu chuẩn ISO 9001 là cơ sở để xây dựng các tiêu chuẩn về hệ thống quản lý khác. Do đó cả hai có điểm chung về mặt cấu trúc nội dung, quy trình áp dụng. Cụ thể:

Cấu trúc nội dung HLS

Khi so sánh ISO 9001 và ISO 22000 có thể dễ dàng thấy được điểm chung từ cấu trúc cấp cao HLS. Đây là cấu trúc nội dung được áp dụng cho tất cả tiêu chuẩn do tổ chức ISO ban hành về hệ thống quản lý chất lượng. Cấu trúc HLS nhằm mục đích giúp tổ chức có thể sử dụng ứng dụng hệ thống nội dung một cách đơn giản hơn. 

Các định nghĩa trong những tiêu chuẩn về hệ thống quản lý sẽ được đồng bộ để các tổ chức không cần mất thời gian tìm hiểu. Đồng thời định nghĩa được xây dựng để có thể áp dụng cho tất cả tiêu chuẩn về hệ thống quản lý. Do đó các tổ chức có thể áp dụng đơn lẻ hoặc đồng thời nhiều tiêu chuẩn về hệ thống quản lý do tổ chức ISO ban hành để tăng hiệu quả khi triển khai. 

Về mặt kết cấu nội dung khi so sánh ISO 9001 và ISO 22000 thì đều bao gồm 10 điều khoản. 3 điều khoản đầu tiên mang tính chất giới thiệu về định nghĩa và thuật ngữ. 7 điều khoản còn lại mới là nội dung chính nêu các yêu cầu đối với hệ thống quản lý chất lượng và hệ thống quản lý an toàn thực phẩm. Cụ thể bao gồm:

          Điều khoản 1 – Phạm vi áp dụng;

          Điều khoản 2 – Tài liệu viện dẫn;

          Điều khoản 3 – Thuật ngữ và định nghĩa;

          Điều khoản 4 – Bối cảnh của tổ chức;

          Điều khoản 5 – Lãnh đạo;

          Điều khoản 6 – Hoạch định;

          Điều khoản 7 – Hỗ trợ;

          Điều khoản 8 – Thực hiện;

          Điều khoản 9 – Đánh giá kết quả hoạt động;

          Điều khoản 10 – Cải tiến.

Chu trình PDCA

Tương tương tự như cấu trúc cấp cao HLS, chu trình PDCA cũng được áp dụng cho tất cả tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng. Nếu so sánh ISO 9001 và ISO 22000 thì phương thức áp dụng chu trình pdca khá tương đồng. Chu trình pdca được tạo nên bởi 4 bước tương ứng với 7 điều khoản từ điều khoản 4 tới điều khoản 10 trong nội dung gồm:

  • Plan – Hoạch định tương ứng điều khoản 4 tới điều khoản 7 làm việc thiết lập mục tiêu cho hệ thống và những quá trình của hệ thống, nguồn lực cần thiết để triển khai nhằm đem đến kết quả phù hợp với mục đích của tiêu chuẩn.
  • Do – Thực hiện tương ứng với điều khoản 8 là việc thực hành những gì đã được thiết lập, hoạch định trước đó.
  • Check – Kiểm tra tương ứng với điều khoản 9 là việc theo dõi và đo lường những quá trình, sản phẩm, hoạt động hoặc dịch vụ sao cho đảm bảo được yêu cầu, mục tiêu, chính sách đã được hoạch định đồng thời báo cáo kết quả tới lãnh đạo của tổ chức.
  • Act – Hành động tương ứng với điều khoản mười làm việc thực hiện những hành động nhằm cải tiến kết quả thực hiện.

Chứng chỉ ISO 9001 và ISO 22000 phiên bản mới nhất đều hướng đến việc cải tiến liên tục hệ thống. Đây cũng là mục đích của chu trình PDCA. Đó chính là thực hiện liên tục, đánh giá quá trình thực hiện để tìm ra những điểm chưa phù hợp, khắc phục những điểm đó để cải tiến không ngừng hoạt động của hệ thống.

Những điểm khác nhau của ISO 9001 và ISO 22000

Bên cạnh những điểm giống nhau thì so sánh ISO 9001 và ISO 22000 con chỉ ra nhiều điểm khác nhau. Điểm khác nhau cơ bản giữa hai tiêu chuẩn này thể hiện thông qua:

Đối tượng áp dụng

Như đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn ISO 9001 là tất cả doanh nghiệp, tổ chức không phân biệt về quy mô, không phân biệt về lĩnh vực hoạt động, không phân biệt về loại hình thì tiêu chuẩn ISO 22000 chỉ tập trung vào nhóm đối tượng là các tổ chức nằm trong chuỗi thực phẩm bao gồm cả trực tiếp và gián tiếp.

Mục đích triển khai

tiêu chuẩn ISO 9001 2015 hướng tới xây dựng hệ thống quản lý chất lượng để đáp ứng được nhu cầu của khách hàng và yêu cầu luật định, chế định hiện hành thông qua việc nâng cao chất lượng sản phẩm, hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh. Từ đó củng cố vị thế, thương hiệu và gia tăng tính cạnh tranh trên thị trường cho doanh nghiệp.

ngược lại tiêu chuẩn ISO 22000 2018 lại hướng đến đảm bảo vấn đề an toàn vệ sinh một cách toàn diện để để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. tiêu chuẩn chứng nhận ISO 22000 cố gắng kiểm soát các mối nguy có thể gây ra mất an toàn vệ sinh thực phẩm xuất hiện trong mọi công đoạn để loại bỏ hoặc giảm thiểu đến mức có thể chấp nhận được.

Ngoài ra so sánh ISO 9001 và ISO 22000 còn cho thấy sự khác nhau về hồ sơ, tài liệu và các nguyên tắc quản lý chất lượng. Quý vị muốn tham khảo thêm thông tin có thể liên hệ tới Văn phòng chứng nhận kiểm soát chất lượng ISO Quốc tế qua hotline 0986.81.6789 – 0988.35.9999 để được hỗ trợ dịch vụ nhé!

Bài viết liên quan

EnglishVietnamese