Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 và nội dung các yêu cầu cơ bản

  1. Trang chủ
  2. ISO 14001
  3. Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 và nội dung các yêu cầu cơ bản

Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 được xây dựng, phát triển và ban hành bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế ISO – International Organization for Standardization. Tiêu chuẩn ISO 14001 quy định về các yêu cầu đối với hệ thống quản lý môi trường. Bộ tiêu chuẩn này là gì? Nội dung các yêu cầu cơ bản ra sao?

>>> XEM THÊM

♦   Tuyển dụng nhân viên ISO 14001 và những yêu cầu cơ bản

♦   Tổng hợp các bước thực hiện ISO 14001 2015

bo tieu chuan iso 14001 - Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 và nội dung các yêu cầu cơ bản

Bộ tiêu chuẩn ISO 14001

Tiêu chuẩn ISO 14001 là gì?

Tiêu chuẩn ISO 14001 được ban hành bởi Tổ chức ISO – cơ quan phi chính phủ chuyên thiết lập và ban hành những tiêu chuẩn quốc tế thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau có phạm vi áp dụng trên toàn thế giới. Tính đến thời điểm hiện tại Tổ chức ISO đã có hơn 160 Quốc gia thành viên và ban hành hơn 20.000 tiêu chuẩn khác nhau.

Tổ chức ISO nhận thấy được tầm quan trọng của môi trường trong việc đáp ứng nhu cầu hiện tại và hướng tới đáp ứng nhu cầu của các thế hệ tương lai. Vì vậy Tổ chức ISO đã thành lập Ủy ban Kỹ thuật TC 207 vào năm 1993 với nhiệm vụ là xây dựng những tiêu chuẩn quốc tế dành cho các hệ quản lý môi trường.

Tiêu chuẩn ISO 14001 là gì? Tiêu chuẩn ISO 14001- Hệ thống quản lý môi trường – Quy định và hướng dẫn sử dụng là khuôn khổ, chuẩn mực để các tổ chức, doanh nghiệp có thể xây dựng hệ thống quản lý môi trường hiệu quả. Tiêu chuẩn này hướng đến việc đáp ứng nhu cầu của hiện tại mà không gây ảnh hưởng đến việc đáp ứng nhu cầu của thế hệ tương lai.

ISO 14001 có mục đích phát triển bền vững ba trụ cột bao gồm môi trường, kinh tế và xã hội. Đồng thời tiêu chuẩn này muốn đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm của doanh nghiệp với pháp luật để giảm áp lực cho môi trường trong vấn đề ô nhiễm, sử dụng nguồn lực kém hiệu quả, xử lý chất thải chưa đúng cách, biến đổi khí hậu, mất đa dạng sinh học, suy thoái hệ sinh thái.

Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 là gì?

Thực chất Tổ chức ISO lần đầu tiên ban hành tiêu chuẩn ISO 14001 vào năm 1996. Tiếp theo đó là phiên bản 2004. Cả hai phiên bản này đều đã hết hiệu lực. phiên bản thứ 3 cũng chính là phiên bản hiện tại đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới khi được ban hành vào ngày 14 tháng 9 năm 2015 với tên gọi tắt là tiêu chuẩn ISO 14001:2015.

Tiêu chuẩn ISO 14001 nằm trong bộ tiêu chuẩn ISO 14000 về quản lý môi trường. Trong đó nội dung của bộ tiêu chuẩn ISO 14001 đóng vai trò cốt lõi trong toàn bộ bộ tiêu chuẩn ISO 14000. Các tiêu chuẩn trong bộ tiêu chuẩn ISO 14000 bao gồm:

  • Tiêu chuẩn ISO 14001- Hệ thống quản lý môi trường – Quy định và hướng dẫn sử dụng;
  • Tiêu chuẩn ISO 14004 – Hệ thống quản lý môi trường – Hướng dẫn chung về nguyên tắc, hệ thống và các kỹ thuật hỗ trợ; 
  • Tiêu chuẩn ISO 14001 – Hướng dẫn đánh giá môi trường – Các nguyên tắc chung;
  • Tiêu chuẩn ISO 14011 – Hướng dẫn đánh giá môi trường – Quy trình đánh giá – Đánh giá hệ thống quản lý môi trường;
  • Tiêu chuẩn ISO 14012 – Hướng dẫn đánh giá môi trường – Tiêu chuẩn năng lực đối với các đánh giá trên về môi trường.

Cấu trúc của các yêu cầu theo ISO 14001:2015

Các cá nhân, tổ chức nên download bộ tiêu chuẩn ISO 14001 để làm cơ sở áp dụng hệ thống quản lý môi trường vào thực tế. Phiên bản mới nhất ISO 14001:2015 có nhiều nội dung thay đổi so với hai phiên bản trước đó. Tuy nhiên về cơ bản thì nội dung của tiêu chuẩn này vẫn xây dựng cấu trúc, yêu cầu chính, những điều khoản và cách triển khai, vận hành Hệ thống quản lý môi trường.

Toàn bộ nội dung của bộ tiêu chuẩn ISO 14001 được xây dựng dựa trên cơ sở tiêu chuẩn ISO 9001 về hệ thống quản lý chất lượng. Cơ sở xây dựng chính là cấu trúc cấp cao HLS – High Level Structure cho phép chia bố cục của tiêu chuẩn ISO 14001 thành 10 phần cũng chính là 10 điều khoản.

Trong đó nội dung của ba điều khoản đầu tiên giống với tất cả tiêu chuẩn về hệ thống quản lý khác. Ba điều khoản này được đưa ra với mục đích giới thiệu những nội dung cơ bản để có thể đồng nhất các hệ thống quản lý với nhau nhằm tăng tính hiệu quả khi áp dụng vào thực tế.

Nội dung các yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 14001 còn lại áp dụng cho tổ chức tương ứng với 7 điều khoản từ điều khoản 4 đến điều khoản 10 bao gồm:

  • Điều khoản 4 – Bối cảnh của tổ chức;
  • Điều khoản 5 – Lãnh đạo;
  • Điều khoản 6 – Hoạch định;
  • Điều khoản 7 – Hỗ trợ;
  • Điều khoản 8 – Thực hiện;
  • Điều khoản 9 – Đánh giá kết quả hoạt động;
  • Điều khoản 10 – Cải tiến.

Toàn bộ nội dung của tiêu chuẩn ISO 14001:2015 được xây dựng dựa theo chu trình PDCA – Plan Do Check Act . Đây là một chu trình lặp đi lặp lại bốn công việc gồm hoạch định, thực hiện, kiểm tra và hành động. Chu trình PDCA cho phép cải thiện và theo dõi liên tục hoạt động của hệ thống quản lý môi trường để có thể cải tiến giúp nâng cao hiệu quả.

Tổng hợp nội dung của tiêu chuẩn ISO 14001:2015

Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 phiên bản 2015 phù hợp với những yêu cầu của tổ chức ISO đối với những tiêu chuẩn về hệ thống quản lý. Tiêu chuẩn này xây dựng dựa trên cấu trúc cấp cao với phần diễn đạt chính, thuật ngữ thông dụng gắn liền với những định nghĩa cốt lõi giống nhau được thiết kế để đem lại lợi ích tối đa cho người sử dụng khi áp dụng cùng lúc nhiều tiêu chuẩn về hệ thống quản lý.

Tiêu chuẩn này cho phép tất cả tổ chức có thể áp dụng không phân biệt về quy mô, đặc điểm, loại hình hay sản phẩm, dịch vụ cung cấp. Tổ chức có thể sử dụng phương pháp tiếp cận phổ biến với tư duy dựa trên rủi ro để có thể tích hợp hệ thống quản lý môi trường của mình với những yêu cầu của các hệ thống quản lý khác.

Tiêu chuẩn này bao gồm những yêu cầu sử dụng để đánh giá sự phù hợp của hệ thống quản lý môi trường. Tổ chức có mong muốn công bố sự phù hợp với tiêu chuẩn ISO 14001:2015 thì có thể thực hiện thông qua các phương thức:

  • Tiến hành tự giác định và tự công bố hoặc;
  • Tìm kiếm xác nhận sự phù hợp về hệ thống quản lý môi trường của mình bởi những bên có liên quan với tổ chức hoặc;
  • Tìm kiếm sự xác nhận thông qua tự công bố bởi một tổ chức bên ngoài hoặc;
  • Tìm kiếm đăng ký hoặc chứng nhận phù hợp với hệ thống quản lý môi trường của tổ chức bởi một tổ chức chứng nhận bên ngoài.

Nội dung của các phụ lục trong ISO 14001

Bộ tiêu chuẩn ISO 14001 phiên bản tiếng Việt hay chính là tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 14001:2015 còn ban hành kèm theo phụ lục để hỗ trợ cho các tổ chức trong quá trình tìm hiểu, áp dụng. Trong đó phụ lục A sẽ cung cấp những thông tin giải thích để tránh trường hợp các tổ chức hiểu sai về những yêu cầu của tiêu chuẩn này.

Phụ lục B đưa ra sự so sánh về mặt kỹ thuật giữa tiêu chuẩn ISO 14001 với những phiên bản trước đó đó. Đồng thời các phụ lục còn hướng dẫn áp dụng hệ thống quản lý môi trường theo đúng tiêu chuẩn ISO 14001. Nội dung của các phụ lục mang tính chất hỗ trợ cho các tổ chức khi áp dụng thực tế.

Đặc biệt là khi phiên bản 2015 có nhiều thay đổi về mặt nội dung so với hai phiên bản trước. Điển hình như yêu cầu Quản lý môi trường chiến lược, đề cao vai trò của lãnh đạo, gia tăng công tác bảo vệ môi trường, yêu cầu về kết quả hoạt động môi trường, tư duy về vòng đời sản phẩm hay yêu cầu trong trao đổi thông tin…

Quý vị muốn biết thêm chi tiết về cấp chứng nhận iso 14001 có thể liên hệ tới Văn phòng chức năng kiểm soát chất lượng Iso Quốc tế qua Hotline 0986.81.6789 – 0988.35.9999 để được hỗ trợ giải đáp chi tiết nhé!

EnglishVietnamese